του Δημοσθένη Π. Δούκα.

Με 14 διαφορετικά εκλογικά συστήματα, μέσω πολλαπλάσιων εκλογικών νόμων, από τα οποία 9 από το 1974 και τη Μεταπολίτευση μέχρι σήμερα, διεξήχθησαν οι εκλογές στη χώρα μας από ιδρύσεως του νεοελληνικού κράτους. Πρόκειται για πανευρωπαϊκό, αν όχι παγκόσμιο ρεκόρ, που κατέχει η κοινοβουλευτική δημοκρατία μας. Είναι μάλιστα χαρακτηριστικό ότι από το 1974 μέχρι σήμερα, από τη Μεταπολίτευση δηλαδή και μετά, τα 9 διαφορετικά εκλογικά συστήματα, κομμένα και ραμμένα κάθε φορά στους σχεδιασμούς τής εκάστοτε πλειοψηφίας, εφαρμόστηκαν σε 18 εκλογικές αναμετρήσεις. Αντιστοιχεί δηλαδή ένα εκλογικό σύστημα σε κάθε 2,57 αναμετρήσεις.

Τα στοιχεία είναι πραγματικά συγκλονιστικά, συγκρινόμενα μάλιστα με τις περισσότερες δυτικές δημοκρατίες,όπου τα εκλογικά συστήματα είναι σταθερότερα και συνήθως ισχύουν 10ετίες ή, ακόμη περισσότερο, είναι συνταγματικά κατοχυρωμένα σε ορισμένα κράτη. Μάλιστα, η κυβέρνηση έχει σχεδιάσει από τώρα το νέο εκλογικό σύστημα, που θα καταθέσει στη Βουλή κατά τη συζήτηση που θα αρχίσει (πιθανόν τον Μάϊο) για την Αναθεώρηση του Συντάγματος.

Οι κεντρικές ρυθμίσεις θα τεθούν σε άτυπη δημόσια διαβούλευση, με στόχο την εφαρμογή του νέου συστήματος στις εκλογές του 2031. Σύμφωνα με πληροφορίες, οι κεντρικές ρυθμίσεις του νέου συστήματος θα τεθούν σε άτυπη δημόσια διαβούλευση το προσεχές διάστημα ώστε παράλληλα με τη συζήτηση που θα ξεκινήσει επίσημα για τη Συνταγματική Αναθεώρηση, να υπάρξει ουσιαστικός διάλογος μεταξύ των κομμάτων για ευρύτερες και αναγκαίες αλλαγές σε όλο το θεσμικό φάσμα της δημοκρατικής λειτουργίας της χώρας.

Το νέο εκλογικό σύστημα στηρίζεται στο λεγόμενο «γερμανικό μοντέλο», με βάση το οποίο οι εκλογικές περιφέρειες -από 60 που είναι σήμερα- θα γίνουν 7, σε καθεμία από τις οποίες τα 3/5 του αριθμού των βουλευτών θα εκλέγονται σε επιμέρους μονοεδρικές εκλογικές περιφέρειες, οι οποίες μπορεί να ονομαστούν εκλογικές ενότητες, και τα υπόλοιπα 2/5 από λίστα.

Οι περιφέρειες αυτές προτείνεται να είναι:
Αττικής,
Κεντρικής Μακεδονίας-Θράκης,
Κρήτης,
Ηπείρου-Δυτικής Μακεδονίας,
Πελοποννήσου-Δυτικής
Ελλάδας-Ιονίων Νήσων,
Αιγαίου,
Θεσσαλίας-Στερεάς Ελλάδας.

Σε κάθε εκλογική περιφέρεια αντιστοιχεί ένας συγκεκριμένος αριθμός βουλευτών ανάλογα με τον νόμιμο πληθυσμό της χώρας, όπως αυτός έχει κυρωθεί από την απογραφή της ΕΛΣΤΑΤ.

Σε καθεμία από τις 7 εκλογικές περιφέρειες τα 3/5 του αριθμού των βουλευτών εκλέγονται σε επιμέρους μονοεδρικές εκλογικές περιφέρειες, οι οποίες μπορεί να ονομαστούν εκλογικές ενότητες, και τα υπόλοιπα 2/5 από λίστα. Πιθανότερη, όμως, είναι η κατανομή κατά 50%-50% ώστε το σύστημα να μη γίνει πλειοψηφικό. Τα όρια των εκλογικών ενοτήτων (μονοεδρικές) χαράσσονται από ανεξάρτητη επιτροπή, η οποία εκλέγεται από τη Διάσκεψη των Προέδρων της Βουλής με αυξημένη πλειοψηφία 3/5.

Όπως έγραψε το «ΠΡΩΤΟ ΘΕΜΑ» ο αρχικός συνολικός αριθμός των βουλευτών μπορεί να είναι από 200 έως 250. Οι βουλευτές θα εκλέγονται κατά τα 3/5 σε εκλογικές ενότητες (120 ή 150 αντίστοιχα) και οι υπόλοιποι σε λίστα (80 ή 100) (ή εναλλακτικά 50%-50%).

Μπορεί να εξεταστεί η διατήρηση ενός αριθμού βουλευτών Επικρατείας (π.χ. 10-12), με ισάριθμη μείωση του αριθμού των βουλευτών που εκλέγονται με λίστα (η ρύθμιση αυτή αφορά κυρίως τα δύο μεγαλύτερα κόμματα, τα οποία υπό συγκεκριμένες συνθήκες ίσως να μην εκλέξουν βουλευτή από τη λίστα) και μπορεί να καλύψει περιπτώσεις πρώην πρωθυπουργών κ.τ.λ. που δεν θέλουν να διεκδικήσουν την ψήφο σε μονοεδρική.

ΟΙ ΕΔΡΕΣ ΑΝΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΜΕ ΤΟ ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΟ ΣΥΣΤΗΜΑ

Η περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας – Θράκης περιλαμβάνει τους νομούς : Έβρου, Ροδόπης, Ξάνθης, Δράμας, Σερρών, Κιλκίς, Α’ και Β’ Θεσσαλονίκης, Χαλκιδικής, Πέλλας, Ημαθίας, Πιερίας.